विचार ब्लगविश्व

युक्रेन, जनता र जोकर

युक्रेनमा निर्वाचनको दुई चरण व्यवस्था अनुसार गएको मार्च ३१ मा पहिलो र यही अप्रेल महिनाको २१ तारिखमा दोस्रो चरणको निर्वाचन भयो । पहिलो चरणमा ३९ राष्ट्रपतिका उमेदवार मध्ये कुनै पनि उमेदवारले ३ करोड ४० लाख मतदाताको ६३.५३ प्रतिशत खसेको मतमा ५० प्रतिशत मत नपाएकाले दोस्रो चरणको मतदान भएको थियो । पहिलो चरणमा तीन उमेदवारको चर्चा चुलियो । पहिलो युलिया तिमोसेन्को जसलाई युक्रेनमा ग्यासकी राजकुमारी पनि भनिन्छ, उनी युनाइटेड इनर्जी सिस्टमकी माल्किनी, तेल र ग्यास काण्डमा ४२५ र १३० गरी ५५५ मिलियन अमेरिकी डलर घोटाला काण्डमा जेल समेत परेकी अभियुक्त हुन् र २०१४ को राष्ट्रपति चुनावमा पराजित उमेदवार पनि । यसपाला पहिलो चरणमा उनले १३.२४ प्रतिशत मत पाएर तेस्रो भइन र पहिलो चरणमा नै बाहिरिइन । दोस्रो पेत्रो पोरोसेन्को जो २०१४ देखि २०१९ सम्म युक्रेनको राष्ट्रपति रहे मे २०१४ को निर्वाचनमा ९० प्रतिशत भन्दा बढी मत ल्याएर युलिया तिमोसेन्कोलाई पराजित गरेका थिए । चकलेट राजाको नामले चर्चित विश्वको १८ औं चकलेट उत्पादक रोसेन कन्फेक्सनरी करपोरेसनका धनाड्य मालिक पोरोसेन्को पहिलो चरणमा १६.०३ प्रतिशत मत ल्याएर दोस्रो भएका थिए र दोस्रो चरणमा २५.२ प्रतिशत मात्र मत पाएर पराजित भए । ओयु (आवर युक्रेन) को नारा दिएर ५ वर्ष युक्रेनको राष्ट्रपति रहे । तेस्रो भोलोदिमिर जेलेन्स्की पहिलो चरणमा ३०.४१ प्रतिशत मत ल्याएर पहिलो स्थानमा थिए भने दोस्रो चरणमा ७३.२४ प्रतिशत मत पाएर युक्रेनको राष्ट्रपतिमा विजयी भए ।

जेलेन्स्कीको राष्ट्रपतिको बाटो सबैभन्दा पहिला एउटा मध्यम आद्यौगिक सहर क्रिभोइ रोगबाट सुरु भयो । विश्वविद्यालयका प्राध्यापक र इन्जिनियर आमाबाबुका सन्तान ४१ वर्षिय जेलेन्स्की अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धको पढाइ मस्को अथवा किभका विश्वविद्यालयमा गर्न चाहन्थे तर स्थानीय विश्वविद्यालयमा कानुनका विद्यार्थी हुँदै हास्य कलाकारको रूपमा प्रख्याति पाउँदै गए अनि नाम र दाम पनि खुब कमाए । भोलोदिमिर जेलेन्स्की जसलाई युक्रेनमा जे भनेर चिनिन्छ टिभिशो सर्भेन्ट अफ द पिपुल शोबाट चर्चित भए । उनको लोकप्रिय टिभि कार्यक्रम जसमा उनले स्कुलको इतिहास शिक्षकको भूमिका गरेका हुन्छन् र आकस्मिक रूपमा देशका राष्ट्रपति बन्दछन् । जेलेन्स्कीका संरक्षक युक्रेनका धनाड्य इहोर कोलोमोयस्की हुन् जो पूर्वी युक्रेनको गर्भरनर नियुक्त भएका थिए मे २, २०१४ ओडेसा नरसंघारका आरोपित हुन् । उनी युक्रेनमा सबैभन्दा ठूलो निजी बैंकका संस्थापक हुन् जसले त्यहाँको हवाइसेवाको ठूलो शेयर ओगटेको छ । उनी पाँच विलियन अमेरिकी डलर बैंक घोटालामा दोसी आरोपित हुन् र इजरायलमा स्वघोषित निर्वासनमा रहेका छन् उनलाई भेट्न जेलेन्स्कीले १३ पल्ट इजरायलको यात्रा गरको शंका गरिन्छ । जेलेन्स्कीको टिभि शो कोलोमोयस्कीको आठवटा टिभि स्टेसन मध्ये एक हो र उनले चलाउने कार्यक्रम सर्भेन्ट अफ द पिपुलको नामबाटै उनको पार्टीको नाम स्लुहा नारोदु (सर्भेन्ट अफ द पिपुल) राखिएको छ ।

माधव पोख्रेल

जेलेनेन्स्कीलाई निर्वाचनमा तीन तप्काका मानिसहरूले सहयोग गरेका थिए पहिलो उनका टिभि शोका प्रशंसकहरू, दोस्रो युक्रेनको राजनीतिमा उनको लोकप्रिय हास्य कलाकारिता र तेस्रो भ्रष्टाचारीहरूबाट शोषण भएकाहरू जो नयाँ अनुहारको खोजीमा थिए । सेलिब्रेटी हुनु उनको लागि एउटा अवसर भयो । अमेरिकाले उनको राष्ट्रपति उमेदवारीलाई समर्थन गरेको थियो । अमेरिकी दुबै सदनको उनलाई ९८ प्रतिशत समर्थन थियो । अमेरिकी कांग्रेसमा ३ का विरुद्ध ४१९ जनाको समर्थन थियो भने सिनेटमा २ को विरुद्ध ९८ जनाको समर्थन । जेलेन्स्की रुसीभाषी यहुदी मुलका हुन् । युक्रेन जातिय र भाषागत रूपमा अरेन्ज वेस्ट र ब्लु इस्ट भनेर चिनिन्छ । जेलेनेस्कीको नामको अर्थ चाहिँ ग्रीन हुन्छ जुन २५ प्रान्तमा परिचित भयो । मानिसहरूले उनलाई आशाले भन्दा पनि अरुको आक्रोसले मतदान गरेको देखिन्छ । उनको प्राथमिकता भ्रष्टाचार कम गर्ने, ज्याला बढाउने पूर्वको द्वन्द्व समाधान गर्ने रहेको छ तर आउँदो अक्टोबरमा संसदको निर्वाचन नभएसम्म युक्रेनको संसद (भरखोभ्ना रादा) उनका लागि फलामे चिउरा हुनेछ । यता केही समयदेखि राजनीतिमा अप्रत्यासित अपरिचित अनुहारहरूको आगमनमा जेलेनेस्कीको उदय अमेरिकामा डोनाल्ड ट्रम्प, फ्रान्समा इमानुएल म्याक्रोन र स्लोभाकियामा जुजाना कापुतोभको रूपमा भएको छ ।

Facebook Comments
थप देखाउनुहोस्

सम्बन्धित लेखहरू

Back to top button